ئەوروپا خۆی ئامادە دەکات بۆ بەرگری لە خۆی کاتێک ئەمریکا پاشەکشە دەکات، بەڵام ئایا چوار نەتەوە دەتوانن پارێزگاری لە کیشوەرەکە بکەن؟

ئەڵمانیا، پۆڵەندا، فەرەنسا، و شانشینی یەکگرتوو (بەریتانیا) وەک ناوەکی تەلارسازییەکی نوێی بەرگری ئەوروپا دەردەکەون.

سکرتێری گشتی ناتۆ NATO مارک ڕوتە Mark Rutte هۆشداریدا کە "ڕەنگە ڕووسیا لە ماوەی پێنج ساڵدا ئامادە بێت هێزی سەربازی دژی ناتۆ بەکاربهێنێت." بەرپرسانی ئەمریکا بە ئەوروپییەکانیان وتووە کە دەبێت "بەرپرسیارێتی سەرەکی بەرگری ئەوروپا تا ساڵی 2027" بگرنە ئەستۆ.

بۆچی برۆکسل ناتوانێت سەرکردایەتی بکات

دەستپێشخەری ReArm Europe ئامانجی کۆکردنەوەی تا 800 ملیار یۆرۆیە. بەڵام ئەم هەوڵانە "زۆر خاون." یەکێتی ئەوروپا تەنها 4.6 ملیار یۆرۆ لە ساڵێکدا بۆ توێژینەوەی چەکی هەماهەنگیکراو خەرج دەکات.

ناتۆ NATO چییە؟

ڕێکخراوی پەیمانی ئەتڵەسی باکوور لە ساڵی 1949 دامەزراوە و ئێستا 32 دەوڵەتی ئەندام لەخۆ دەگرێت. بەردی بناغەکەی ماددەی 5ـە.

وەرچەرخانی ئەڵمانیا

ئەڵمانیا بودجەی بەرگری خۆی لە ساڵی 2021ـەوە دوو هێندە کردووە و لە ساڵی 2025 گەیشتووەتە نزیکەی 107 ملیار دۆلار. ڕاوێژکار فریدریش مێرز Friedrich Merz بەڵێنیداوە "بەهێزترین سوپای تەقلیدی لە ئەوروپا" بنیات بنێت.

پۆڵەندا بودجەی بەرگری خۆی نزیکەی سێ هێندە کردووە. فەرەنسا و بەریتانیا، وەک تەنها دەوڵەتە خاوەن چەک ئەتۆمییەکانی ئەوروپا، ڕۆڵێکی پشتیوانی جێگرەوەیان هەیە.

ئامانجی 5%

لە لوتکەی لاهای Hague لە حوزەیرانی 2025، هاوپەیمانانی ناتۆ پابەندبوون بە خەرجکردنی 5%ی تێکڕای بەرهەمی ناوخۆیی (GDP) بۆ بەرگری تا ساڵی 2035.