ZERNews

Hilbijartina li Romayê

2 min read
Hilbijartina li Romayê

Sînoda Metranên Kildanî di 9ê Nîsanê de li Romayê dicive. Metran herwiha berî dengdanê bi Papa Leo XIV re hevdîtinê dikin. Nona, ku bi tevlêbûna xwe ya xurt di karûbarên giştî de tê nasîn, bi ser dikeve û navê patrîkî Mar Paulos III digire.

Emil Shimoun Nona kî ye?

Di sala 1968an de li Alqosh (Elkosh), bajarekî dîrokî yê Kildanî li Deşta Nînewayê, tê dinê, Nona dibe Metranê Mûsilê. Di Hezîrana 2014an de, DAIŞ Mûsilê dagir dike, bi deh hezaran Xiristiyanan neçar dike ku birevin. Nona di nav wan kesên koçber de bû.

Ew paşê rêberiya Eparşiya Katolîk a Kildanî ya Sydneyê li Awustralyayê dike û dibe Serdanvanê Apostolîk ji bo Katolîkên Kildanî li Ewropayê. Di tevahiya kariyera xwe de, Nona bi berdewamî koçberiya ji Iraqê bêhêvî dike û piştgiriyê dide vegera kesên koçber.

Dêra Katolîk a Kildanî çi ye?

Dêra Katolîk a Kildanî dêrekî Katolîk a Rojhilatî ye ku bi Romayê re di yekîtiyê de ye, kokên xwe digihîne Dêra Rojhilat a kevnar li Mezopotamyayê (Iraq a îroyîn). Ew kevneşopiya lîturjîk a Suryanî ya Rojhilatî bikar tîne û ayînên xwe bi Aramî, zimanê ku Îsa pê diaxivî, pîroz dike. Bi qasî 600,000 endaman li seranserê cîhanê, piraniya wan li Iraqê (bi taybetî li Herêma Kurdistanê û Deşta Nînewayê) dijîn, bi civakên dîasporayê yên girîng li Dewletên Yekbûyî, Awustralya, Kanada û Ewropayê hene.

Xiristiyan li Kurdistanê

Peywendiya di navbera Kurd û Xiristiyanan de li bakurê Iraqê bi hezaran salan dirêj dibe. Bajarên wekî Alqosh, Ankawa (taxek Xiristiyanî ya serdest a Hewlêrê/Erbîlê), û Duhok bi sedsalan malavaniya civakên Kildanî, Asûrî û Suryanî kirine.

Herêma Kurdistanê xwe wek modelek hevgirtinê bi cih kiriye. Parastina KRGê ya cihên pîroz ên Xiristiyanan, piştgiriya ji bo perwerdehiya Xiristiyanan bi zimanên Suryanî, û tevlêkirina Xiristiyanan di rêveberiyê de, nasnameya navneteweyî bi dest xistiye. Piştî krîza DAIŞê, Hewlêr (Erbîl) ji bo bi sed hezaran Xiristiyanên koçber bû penageh.

Pîrozbahiyên germ ên Barzanî vê pabendbûnê nîşan didin. Kokên Mar Paulos III yên li Alqoshê, di nav qada bandora çandî ya Kurdistanê de, hilbijartina wî ji bo peywendiyên Kurd-Xiristiyan bi taybetî girîng dike.